Manja količina providne ili beličaste sluzi može se pojaviti kod unutrašnjih hemoroida koji ispadaju iz analnog kanala, ali sluz u samoj stolici nije dovoljno karakteristična da bi se automatski pripisala hemoroidima.
Posebno je važno razlikovati sluz koja vlaži područje oko anusa od sluzi koja je pomešana sa stolicom i prati proliv, bolove u stomaku, temperaturu ili krv.
Kod uznapredovalih unutrašnjih hemoroida sluznica analnog kanala može da ispadne zajedno sa hemoroidalnim tkivom.
Tada se javlja providan ili beličast sekret, osećaj vlažnosti, iritacija kože i tragovi na donjem vešu. Takav sekret uglavnom ostaje oko analnog otvora ili na površini stolice.
Sluz raspoređena kroz stolicu, ponavljane sluzave stolice ili sluz praćena prolivom zahtevaju širu procenu. Mogući uzroci obuhvataju sindrom iritabilnog creva, crevnu infekciju, proktitis, ulcerozni kolitis, Kronovu bolest i druga oboljenja završnog dela digestivnog sistema.
Lokalna nega kada su prisutni simptomi hemoroida
Kada se uz sluz ili vlaženje javljaju svrab, peckanje, iritacija, osećaj pritiska, svetlocrveno krvarenje ili ispadanje hemoroidalnog tkiva, to znači da tegobe potiči od hemoroidalne bolesti.
Naša preporuka je da lokalnu negu spojite sa regulisanjem stolice, dovoljnim unosom tečnosti, izbegavanjem napinjanja i kraćim zadržavanjem na WC šolji.
Za ublažavanje lokalnih simptoma preporučujemo RECTOVENAL® Acute, anorektalni gel namenjen primeni kod simptoma hemoroidalne bolesti.
Lokalna nega odgovara tegobama koje potiču iz analne regije. Ne leči zapaljenje ili infekciju debelog creva. Ako sluz ostane prisutna nakon smirivanja hemoroidalnih simptoma, potrebno je proveriti drugi uzrok.
Kako hemoroidi dovode do pojave sluzi?
Sluz normalno stvara sluznica završnog dela debelog creva i analnog kanala. Njena uloga je podmazivanje i lakši prolazak stolice. U urednim okolnostima količina je mala i nije vidljiva.
Kod unutrašnjih hemoroida drugog, trećeg ili četvrtog stepena hemoroidalno tkivo može da se spusti ili ispadne kroz analni otvor. Zajedno sa njim pomera se i deo sluznice koja nastavlja da luči sekret. Sluz zato dospeva na kožu oko anusa, donji veš ili spoljašnju površinu stolice.
Na hemoroidalno poreklo više ukazuje kombinacija sledećih znakova:
- providan ili beličast sekret oko analnog otvora;
- vlaženje i tragovi na donjem vešu;
- svrab, peckanje i crvenilo okolne kože;
- ispadanje mekog tkiva tokom pražnjenja;
- osećaj da pražnjenje nije završeno;
- svetlocrvena krv na papiru ili površini stolice.
Da li sluz dolazi iz stolice ili iz analnog kanala?
Razlika se procenjuje prema mestu na kojem se sluz primećuje i simptomima koji je prate.
| Način pojavljivanja sluzi | Verovatnije objašnjenje |
|---|---|
| Providan trag oko anusa ili na vešu | Prolaps unutrašnjih hemoroida ili sluznice |
| Sluz na spoljašnjoj površini formirane stolice | Nadražen analni kanal, hemoroidi, proktitis ili zatvor |
| Sluz pomešana sa retkom stolicom | Infekcija, zapaljenje ili funkcionalni poremećaj creva |
| Sluz sa krvlju i učestalim nagonom za pražnjenjem | Proktitis ili zapaljenska bolest creva |
| Žuta ili zelenkasta sluz uz temperaturu i bolove | Infektivni ili izražen zapaljenski proces |
Izgled sluzi daje smernicu, ali sam ne postavlja dijagnozu. Trajanje tegoba, učestalost pražnjenja, bol, krv, temperatura i promena telesne mase imaju veći dijagnostički značaj.
Drugi mogući uzroci sluzi u stolici
Sindrom iritabilnog creva
Sindrom iritabilnog creva može izazvati sluz u stolici uz bol ili grčeve u stomaku, nadimanje, gasove i promenu ritma pražnjenja. Stolica može biti tvrda, kašasta ili naizmenično tvrda i retka.
Krv u stolici, povišena temperatura, anemija i neplaniran gubitak telesne mase ne pripadaju tipičnoj slici ovog funkcionalnog poremećaja. Njihovo prisustvo zahteva dodatnu dijagnostiku.
Prema objašnjenju portala Stetoskop, sindrom nervoznih creva prate bol u stomaku, nadimanje, gasovi i promena ritma pražnjenja. Krv u stolici i gubitak telesne mase nisu tipični za ovaj poremećaj i zahtevaju dodatni pregled.
Crevna infekcija
Bakterijske, virusne i parazitske infekcije mogu da izazovu pojačano lučenje sluzi, proliv, grčeve, mučninu i temperaturu. U stolici se mogu pojaviti krv ili gnoj, naročito kod zapaljenja izazvanog određenim bakterijama.
Na infekciju treba posumnjati kada tegobe nastanu naglo, nakon sumnjive hrane, putovanja, kontakta sa obolelom osobom ili upotrebe antibiotika. Infekcija bakterijom Clostridioides difficile posebno se razmatra kod proliva koji se pojavi tokom ili nakon antibiotske terapije.
MediGroup objašnjava da infekcija bakterijom C. difficile izaziva proliv, bol u stomaku, povišenu temperaturu i gubitak apetita. Dijagnoza se postavlja analizom uzorka stolice.
Proktitis
Proktitis predstavlja zapaljenje sluznice rektuma. Karakterišu ga sluz, krv, bol ili pritisak u završnom delu creva i stalan osećaj potrebe za pražnjenjem, čak i kada nema stolice.
Uzroci obuhvataju zapaljenske bolesti creva, pojedine infekcije, radioterapiju i druga oštećenja sluznice. Proktitis se ne može pouzdano razlikovati od hemoroida bez pregleda analnog kanala i rektuma.
Ulcerozni kolitis i Kronova bolest
Zapaljenske bolesti creva izazivaju dugotrajno ili ponavljano zapaljenje digestivnog trakta. Sluz se tada javlja uz učestale stolice, krv, hitan nagon za pražnjenjem, bolove u stomaku i malaksalost.
Kod ulceroznog kolitisa zapaljenje zahvata debelo crevo i rektum.
Smernice za pacijente sa ulceroznim kolitisom među karakterističnim simptomima navode krvavu i sluzavu stolicu, proliv, rektalno krvarenje, lažne pozive na pražnjenje, noćne stolice, anemiju i gubitak telesne težine.
Kronova bolest može zahvatiti bilo koji deo digestivnog sistema. Pored proliva, sluzi i bolova, mogu se javiti analne fisure, fistule i apscesi. Prisustvo hemoroida ne isključuje istovremenu zapaljensku bolest creva.
Zatvor i nadražen završni deo creva
Tvrda stolica i ponavljano napinjanje mogu nadražiti sluznicu rektuma i analnog kanala. Tada se mala količina providne sluzi pojavljuje na površini stolice ili papiru.
Zatvor istovremeno doprinosi uvećanju hemoroida. Zbog toga se sluz, hemoroidalno krvarenje i osećaj nepotpunog pražnjenja mogu pojaviti u istom periodu.
Polipi i tumorske promene debelog creva
Sluz u stolici sama po sebi ne potvrđuje polip ili tumor. Dodatna procena je potrebna kada se ponavlja zajedno sa krvlju, promenom oblika i ritma stolice, anemijom, bolovima ili neplaniranim mršavljenjem.
Posebnu pažnju zahtevaju novi simptomi kod osoba starijih od 45 godina i kod onih koje imaju bliskog srodnika sa polipima ili rakom debelog creva. Postojeći hemoroidi ne predstavljaju dokaz da svaka krv ili sluz potiče iz analnog kanala.
Sluz i krv u stolici
Mala količina providne sluzi sa nekoliko svetlocrvenih tragova može nastati kod prolapsiranih unutrašnjih hemoroida. Krv je tada uglavnom na papiru, površini stolice ili u nekoliko kapi nakon pražnjenja.
Sluz pomešana sa krvlju, učestalim retkim stolicama i bolovima u stomaku zahteva pregled gastroenterologa. Takva kombinacija više odgovara zapaljenju rektuma ili debelog creva nego izolovanoj hemoroidalnoj bolesti.
Crna, sjajna i lepljiva stolica nije znak hemoroida. Može ukazivati na krvarenje iz želuca ili drugog višeg dela digestivnog sistema i zahteva brzu medicinsku procenu.
Sluz bez stolice i lažni nagon za pražnjenjem
Izlučivanje samo sluzi, bez formirane stolice, može nastati kod jačeg nadražaja ili zapaljenja završnog dela debelog creva. Posebno je značajan osećaj da pražnjenje mora da se obavi, ali izlazi samo sluz, mala količina krvi ili veoma malo stolice.
Takav simptom naziva se tenezam. Javlja se kod proktitisa, ulceroznog kolitisa, infekcija i drugih promena rektuma. Hemoroidi stvaraju osećaj nepotpunog pražnjenja kada ispadaju u analni kanal, ali ne treba ih proglasiti uzrokom ponavljanog izlučivanja same sluzi bez pregleda.
Šta uraditi kada primetite sluz?
Jednokratan manji trag providne sluzi bez drugih tegoba nije razlog za hitnu procenu. Potrebno je pratiti da li se simptom ponavlja i da li postoje promene u pražnjenju.
Obratite pažnju na:
- boju i količinu sluzi;
- da li se nalazi oko anusa, na površini ili unutar stolice;
- prisustvo krvi;
- zatvor ili proliv;
- bolove i grčeve u stomaku;
- povišenu temperaturu;
- hitan ili lažan nagon za pražnjenjem;
- noćno buđenje zbog stolice;
- gubitak telesne mase i izražen umor.
Za urednije pražnjenje postepeno povećajte unos vlakana i tečnosti. Dugotrajno zadržavanje na WC šolji i snažno napinjanje dodatno nadražuju analni kanal. Kod proliva nemojte samostalno uzimati lek za njegovo zaustavljanje kada postoje krv, temperatura ili jak bol u stomaku.
Kada je potreban pregled?
Pregled zakažite kada se sluz ponavlja, traje duže, pojavljuje bez stolice ili je praćena promenom ritma pražnjenja. Proktološki pregled je odgovarajući kada dominiraju tegobe uz analni otvor, prolaps, lokalno vlaženje, svrab i svetlocrveno krvarenje.
Gastroenterološka procena potrebna je kada se sluz nalazi u stolici i prati je proliv, bol u stomaku, noćno pražnjenje ili opšti simptomi. Lekar prema nalazu određuje potrebu za analizama krvi, pregledom stolice, fekalnim kalprotektinom, anoskopijom, rektoskopijom ili kolonoskopijom.
Odmah se obratite lekaru ako se pojave:
- veća količina krvi ili krvni ugrušci;
- crna i katranasta stolica;
- jak ili stalan bol u stomaku;
- povišena temperatura uz krvavu ili sluzavu dijareju;
- izražena slabost, vrtoglavica ili nesvestica;
- znaci dehidracije;
- brz i neplaniran gubitak telesne mase;
- nemogućnost pražnjenja uz nadut i bolan stomak.
Česta pitanja
Rezime
Hemoroidi mogu biti povezani sa manjom količinom providne ili beličaste sluzi, naročito kada unutrašnji hemoroidi i sluznica ispadaju kroz analni otvor. Sekret se tada uglavnom primećuje oko anusa, na vešu ili na površini stolice, uz svrab, vlaženje, prolaps i povremeno svetlocrveno krvarenje.
Sluz pomešana sa stolicom, ponavljane sluzave dijareje, krv, bolovi u stomaku, temperatura, noćno pražnjenje i gubitak telesne mase zahtevaju proveru drugih uzroka. Prisustvo hemoroida ne isključuje infekciju, proktitis, zapaljensku bolest creva ili drugu promenu u debelom crevu.
Tačna procena zavisi od mesta pojavljivanja sluzi i simptoma koji je prate. Pregled je potreban kada se sluz ponavlja, kada njen uzrok nije jasan ili kada se istovremeno pojave krv i promene u radu creva.
